Loạt hành vi phô diễn sức mạnh mà Bắc Kinh thực hiện gần đây kết
hợp với việc nước này đưa vũ khí tới đảo nhân tạo trên Biển Đông gây nguy cơ
châm ngòi khủng hoảng quân sự trong tương lai, các chuyên gia quốc tế cảnh báo.
Hình ảnh do máy bay trinh sát Mỹ chụp được cách đây khoảng một thángcho thấy hai khẩu
pháo tự hành xuất hiện tại một trong những đảo nhân tạo Trung Quốc
xây dựng trái phép trên Biển Đông. Dù pháo không gây ra mối đe dọa với máy bay
hay tàu Mỹ nhưng chúng có thể vươn tới các
đảo kế cận, theo Wall Street Journal.
Ông Mira Rapp Hooper,
giám đốc Tổ chức Sáng kiến Minh bạch Hàng hải châu Á, chuyên theo dõi các diễn
biến ở Biển Đông, cho hay, giới phân tích trước đó cũng phát hiện các hệ thống
pháo trên ít nhất hai trong số những công trình bồi đắp của Trung Quốc ở quần
đảo Trường Sa của Việt Nam.
"Đó là một bước leo thang và đáng lo
ngại", Thượng nghị sĩ John McCain, chủ tịch Ủy ban Quân vụ Thượng
viện Mỹ, trong buổi họp báo
diễn ra ngày 29/5 tại TP HCM, nhận xét về động thái di chuyển vũ khí tới đảo tranh chấp trên Biển Đông của
Trung Quốc.
"Nếu Trung Quốc
triển khai khí tài quân sự đến chuỗi đảo nhân tạo thuộc quần đảo Trường Sa thì
đó thật sự là một nước đi đầy nguy hiểm", Jonathan Eyal, người đứng đầu bộ
phận nghiên cứu an ninh quốc tế tại Viện các Quân chủng Thống nhất Hoàng gia
Anh (RUSI), nhận định.
Khủng hoảng quân sự
Giáo sư Michael
Pillsbury, cựu giám đốc Viện nghiên cứu Chiến lược Trung Quốc của Lầu Năm Góc,
cho rằng loạt hành động phô trương sức mạnh hay những thay đổi trong chính sách
quốc phòng mà Bắc Kinh thực hiện kết hợp với việc nước này triển khai vũ khí
tới đảo nhân tạo sẽ châm ngòi cho một cuộc khủng hoảng quân sự trong tương lai.
Xinhua hôm 28/5 đưa tin, sau nhiều lần đối đầu với tàu chiến và máy bay
Mỹ, quân đội Trung Quốc quyết định đưa một số hệ thống vũ khí tới tham gia cuộc
diễu binh nhằm biểu dương lực lượng tại đảo Hải Nam. Những khí tài được triển
khai gồm chiến đấu cơ J-10, máy bay chiến đấu hạng nặng WZ-10, xe tăng lội nước
Type 63A, tên lửa chống tăng cùng các xe thiết giáp chỉ huy.
Vì Hải Nam có khả năng
sẽ trở thành căn cứ quân sự chính của Trung Quốc nếu xung đột nổ ra trên Biển
Đông nên Bắc Kinh muốn chuẩn bị tốt nhất cho người dân trên đảo để sẵn sàng đối
phó với mọi tình huống giao tranh, hãng thông tấn nhà nước Trung Quốc cho biết
thêm.
Theo ông Eyal,
"những động thái quân sự gần đây đã phơi bày mưu đồ của Trung Quốc muốn áp
đặt quyền kiểm soát lên một trong những tuyến đường biển nhạy cảm bậc nhất thế
giới. Chúng cũng cho thấy tham vọng lâu dài của nước này: duy trì hiện diện
quân sự thường trực" trên Biển Đông.
Dù thượng nghị sĩ McCain đã nêu rõ nguy cơ xung đột quân sự giữa Mỹ và Trung Quốc "vẫn còn khá
xa xôi" nhưng rõ ràng việc Bắc
Kinh phô diễn những vũ khí tối tân tại đảo Hải Nam là một nước cờ chính trị
nhằm chứng minh rằng họ đang chuẩn bị cho một kịch bản đối đầu quân sự cuối
cùng.
Mỹ và các quốc gia
khác trong khu vực sắp vướng vào một tình thế mới với nhiều rủi ro hơn trước, ở
đó "Trung Quốc không chỉ đơn thuần khẳng định chủ quyền mà còn ra sức củng
cố chúng bằng quân sự", ông Eyal nhấn mạnh.
Trung Quốc hôm 26/5
công bố Sách trắng Quốc phòng, tài liệu về chiến lược quân sự và những yêu cầu
thay đổi trong tư duy quốc phòng của nước này. Ngoài đề ra yêu cầu quân đội
phải thay đổi tư duy "coi trọng lục quân, xem nhẹ hải quân", Sách
trắng lần này còn nhấn mạnh những nguy cơ an ninh mà Trung Quốc đang gặp phải,
đặc biệt trên vấn đề biển đảo, trong bối cảnh căng thẳng Mỹ - Trung trên Biển
Đông gia tăng.
Global Times, phụ bản của People's Daily, cơ quan ngôn luận của đảng Cộng sản Trung Quốc, nhân cơ hội
này, khẳng định Bắc Kinh không muốn chiến tranh nhưng nếu mục đích cuối cùng
của Washington là buộc họ phải ngừng các hoạt động trên Biển Đông thì Chiến
tranh Thế giới thứ ba là "không thể tránh khỏi". Tờ báo này đồng thời
thêm rằng mọi hành vi can thiệp từ các quốc gia bên ngoài đều có thể khiến xung
đột bùng phát và Trung Quốc "sẵn sàng chấp nhận".
Giọng điệu có phần hung
hăng cho thấy Bắc Kinh vẫn không hề có ý định từ bỏ việc mở rộng phi pháp các
đảo nhân tạo trên Biển Đông. Sự khăng khăng cùng những đánh giá sai lầm của
Trung Quốc về tình thế hiện tại là yếu tố nguy cơ khiến "căng thẳng leo
thang nhanh chóng và trở thành một cuộc chiến tranh toàn diện", ông Robert
Dujarric, giám đốc Viện nghiên cứu châu Á Đương đại thuộc Đại học Temple, bình
luận.
Washington, tại hội
nghị an ninh châu Á cuối tuần qua, khẳng định sẽ đóng vai trò chủ chốt trong
việc đảm bảo tự do hàng hải và an ninh trên Biển Đông. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ
Ashton Carter nói hành động của Trung Quốc đang "làm xói mòn an ninh khu
vực châu Á - Thái Bình Dương" và Mỹ "có mọi quyền hợp pháp để quan
tâm và tham gia".
Theo Jonathan Pollack,
chuyên gia nghiên cứu quan hệ Mỹ-Trung tại Viện Brookings, Washington, câu hỏi
quan trọng nhất vào lúc này là Trung Quốc sẽ làm gì sau khi chuyển vũ khí tới
đảo nhân tạo ở Biển Đông? Tiếp tục quá trình xây dựng hay tận dụng sức mạnh
quân sự để đánh bật các nước khác khỏi tranh chấp?


0 nhận xét:
Đăng nhận xét